Prompt engineering: structuur, context en constraints

Je kunt een prompt opbouwen met rol, taak, format en beperkingen.

Waarom deze les belangrijk is

Je weet nu dat een goede prompt meer is dan een vraag. Maar hoe bouw je zo'n prompt op? Is er een structuur die altijd werkt?

Ja. Er is een framework dat je kunt gebruiken als blauwdruk voor vrijwel elke prompt. Of je nu een e-mail, rapport, analyse of presentatie wilt laten maken, het framework is hetzelfde. In deze les leer je het uit je hoofd.

Het Prompt Framework

Elke sterke prompt bevat maximaal vijf bouwblokken:

Bouwblok	Wat het doet	Voorbeeld
Persona	Geeft de AI een rol en expertise	"Je bent een senior financieel analist"
Taak	Wat de AI precies moet doen	"Schrijf een kwartaalrapport"
Context	Achtergrond en relevante details	"Voor een MKB-bedrijf met €5M omzet"
Format	Hoe het resultaat eruit moet zien	"Gebruik een tabel met 4 kolommen"
Constraints	Beperkingen en randvoorwaarden	"Max 500 woorden, geen jargon"

Verdieping

Je hoeft niet altijd alle vijf bouwblokken te gebruiken. Voor een simpele vraag is Taak + Context vaak genoeg. Maar hoe complexer de opdracht, hoe meer bouwblokken je nodig hebt.

Bouwblok 1: Persona

Door de AI een rol te geven, stuur je de toon, het kennisniveau en de invalshoek van het antwoord.

Vergelijk:

text

Leg inflatie uit.

vs.

text

Je bent een economiedocent op hbo-niveau. Leg inflatie uit aan eerstejaars studenten die geen economische achtergrond hebben.

Het eerste antwoord wordt een Wikipedia-artikel. Het tweede wordt een begrijpelijke uitleg op het juiste niveau.

Goede persona's:

Verder lezen

Laat je naam en mailadres achter, dan lees je de rest

Je krijgt meteen de hele les, en alle andere lessen blijven daarna ook open. Geen wachtwoord, geen bevestigingsmail.

"Je bent een ervaren projectmanager in de IT-sector"
"Je bent een communicatieadviseur bij een gemeente"
"Je bent een data-analist die rapporteert aan het management"

Bouwblok 2: Taak

De taak is het hart van je prompt. Wees hier zo concreet mogelijk.

Zwak: "Help me met een presentatie"

Sterk: "Maak een outline voor een presentatie van 10 slides over de migratrie naar cloud-software. Elke slide heeft een titel en 3 bulletpoints."

Tip

Gebruik actieve werkwoorden: schrijf, analyseer, maak, vergelijk, vat samen, beoordeel. Dit geeft de AI een helder actiepunt.

Bouwblok 3: Context

Context is alles wat de AI helpt om jouw situatie te begrijpen. Zonder context geeft AI een generiek antwoord. Met context krijg je maatwerk.

Soorten context:

Bedrijfstype en -grootte
Doelgroep van het resultaat
Aanleiding of probleem
Eerdere pogingen of huidige situatie

Bouwblok 4: Format

Vertel de AI exact hoe het resultaat eruit moet zien:

Bulletpoints of lopende tekst?
Tabel met specifieke kolommen?
Genummerde stappen?
E-mailformat met onderwerpregel?
Maximale lengte?

Voorbeeld:

text

Geef het resultaat als een tabel met de kolommen: Risico | Kans (hoog/midden/laag) | Impact | Maatregel

Bouwblok 5: Constraints

Constraints zijn je vangrails. Ze voorkomen dat de AI te ver afdwaalt.

Voorbeelden van constraints:

"Gebruik geen vakjargon"
"Baseer je alleen op de aangeleverde data"
"Maximaal 300 woorden"
"Noem geen concurrenten bij naam"
"Schrijf in het Nederlands"

Voorbeeld: het complete framework in actie

Stel, je wilt een financieel rapport laten schrijven:

text

[Persona] Je bent een senior financieel controller bij een middelgroot productiebedrijf.

[Taak] Schrijf een management summary van het kwartaalrapport Q3 2024.

[Context] Het bedrijf heeft een omzet van €12M in Q3, wat 8% onder budget is. De marge is gestegen van 22% naar 25% door lagere inkoopkosten. Personeelskosten zijn 5% hoger dan begroot door 3 extra fte's.

[Format] Structuur:
1. Kerncijfers (tabel)
2. Analyse van afwijkingen (max 200 woorden)
3. Drie concrete actiepunten

[Constraints] Max 400 woorden totaal. Geen jargon — het rapport gaat naar de directie die geen financiële achtergrond heeft. Schrijf in het Nederlands.

Quiz

?Kennischeck

Je wilt dat Claude een e-mail schrijft aan een ontevreden klant. Welk bouwblok ontbreekt in deze prompt: "Schrijf een e-mail aan een klant. Maximaal 200 woorden."?

?Kennischeck

Welke volgorde is het meest effectief bij het opbouwen van een prompt?